Küresel Telekomünikasyon Sektöründe Risk ve Yatırım
Yeni ekonomi bir dizi farklı yolla karakterize edilebilir, ancak yeni ekonomiye bakmanın bir yolu, en fazla yapısal değişim geçiren ve büyüme için en büyük fırsatlara sahip olan endüstrileri belirlemektir. Özellikle gelecek vaat eden üç sektör öne çıkıyor: biyoteknoloji, enerji ve bilgi teknolojisi (BT). Toplu olarak bu üç sektör BET ekonomisi olarak adlandırılabilir.
Bu üç endüstriden BT endüstrisi (genel olarak teknoloji, medya ve telekomünikasyon (TMT) alt endüstrilerinden oluşur), ülkelerde üretkenlik iyileştirmelerine en fazla katkıda bulunabilecek endüstrilerden biridir. Teknolojik ilerleme, süreç yeniliğine (mevcut ürünleri üretmenin daha düşük maliyetli yolları) veya ürün yeniliğine yol açabilir.
Ayrıca neoklasik büyüme teorisine göre altın kurala ulaşmış ülkelerde yaşam standartlarını yükseltmenin tek yolu teknolojik gelişmelerdir. Teknolojideki bir artış, üretim fonksiyonunu yükseltir ve sabit durumdaki sermaye stoku ve çıktı miktarını artırır. Ekonomik performans açısından, verimlilik artışını en üst düzeye çıkarmak, verimlilik artışındaki artışlar daha yüksek yaşam standartlarına yol açtığından, bir ülkenin sahip olması gereken en önemli hedeftir.
Verimlilik artışı, bir dizi farklı faktör veya itici güçten etkilenebilir. Genel olarak konuşursak, bu faktörler makroekonomik politika, düzenleyici ortam, yenilik, endüstriyel yapı, insan sermayesi, yönetim stratejileri ve politikaları, ticaret ve yatırımı içerir.
G7 veya G10’dakiler gibi büyük sanayileşmiş ülkeler için ekonomik performans, büyük ölçüde, üretkenliği artırmak için bu çeşitli etkenler arasındaki eylemlerin koordinasyonuna bağlıdır. Bu amaca ulaşmak için gerekli kaynakların eksikliği o kadar da büyük bir sorun değildir.
Gelişmekte olan ülkeler için durum genellikle çok daha zordur, çünkü çeşitli itici güçlerin eylemlerini başarılı bir şekilde koordine etmenin yanı sıra, gelişmekte olan ülkeler de finansal sermaye sıkıntısı ile karşı karşıyadır. Sonuç olarak, yabancı yatırım, gelişmekte olan ülkelerde verimlilik artışının arkasında giderek daha önemli bir itici güç haline geliyor.
İş büyümesi ve genel servet yaratma süreci, gelişmekte olan ekonomilerde karşılanabilir kredi eksikliği nedeniyle engelleniyor. Bu özellikle BT endüstrisinde geçerlidir.
BT’de yeni başlayan firmalar genellikle çok küçüktür ve yüksek başlangıç maliyetleriyle karşı karşıyadır. Bu firmaların genellikle çekilecek finansal sermaye kaynakları yoktur, bu da dış finansman aramaları gerektiği anlamına gelir. Gelişmekte olan ekonomilerde, şirket kurmak için mevcut finansal araçların seçimi çok sınırlıdır.
Mali sermayenin kaynağı -var olduğu yerde- kıt olma eğilimindedir ve çok yüksek bir fiyatı emreder. Bu sorun, yurtiçi tasarruf oranlarının dünyanın diğer gelişmekte olan bölgelerine göre çok daha düşük olduğu Güney Amerika ve Afrika’da özellikle şiddetlidir. Sonuç olarak, gelişmekte olan ülkelere yapılan yabancı yatırım, çok ihtiyaç duyulan bir finansal sermaye kaynağı sağlayabilir.
Finansal sermaye muhtemelen dünyadaki en kıt metadır. Herhangi bir zamanda, onu tedarik edebilecek olandan daha fazla insan finansal sermaye talep eder. Finansal sermaye kıt, hareketli ve ekonomik ve politik koşullara çok duyarlıdır.
Sonuç olarak, yatırım yapacak finansal sermayesi olanlar nereye yatırım yapacakları konusunda çok seçicidirler. Yerli ve küresel yatırımcılar genellikle getirisi yüksek ve riski düşük olan yatırımları tercih ederler. Bu nedenle risk yönetimi, küresel yatırımın önemli bir bileşenidir.
Tasarruf, finansal sermayenin tek kaynağıdır ve tasarruf, yatırım ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki iyi belgelenmiştir. Doğrudan yabancı yatırımın bir ülkenin ekonomik kalkınmasına yardım etmedeki rolü de kapsamlı bir şekilde incelenmiştir.
Yabancı yatırım, doğrudan yabancı yatırım (DYY) veya yabancı dolaylı yatırım (portföy yatırımı) olarak kategorize edilebilir. DYY, fiziksel sermayeye (yollar, binalar, fabrikalar, makine ve teçhizat, vb.) yatırımı içerdiğinden, alıcı ülkenin GSYİH’sına katkıda bulunur. Portföy yatırımı, mevcut hisse senetlerinin ve tahvillerin alım satımını içerdiğinde ekonomik büyüme üzerinde daha az doğrudan etkiye sahiptir. Tabii ki, ilk halka arzları finanse etmek için kullanılan portföy yatırımı, doğrudan GSYİH’ye katkıda bulunur.
Yabancı yatırımla ilgili bir dizi ilginç eğilim var. Birincisi, daha zengin ülkeler denizaşırı ülkelere daha fazla yatırım yapma eğilimindedir. İkincisi, DYY varlıkları (yükümlülükleri) sanayileşmiş ülkelerin GSYİH’sinin yüzdesi olarak %16’dır (%17). Bu nedenle, zengin sanayileşmiş ülkeler arasında çok sayıda DYY gerçekleştirilmektedir.
Üçüncüsü, sanayileşmiş ülkelerin toplam dış yatırımı şu anda 1500 milyar dolar (ABD) civarındadır ve bunun üçte biri DYY ve üçte ikisi portföy yatırımıdır. Karşılaştırma yapacak olursak, 1990’daki DYY 300 milyar dolardı (ABD) ve bu yaklaşık olarak portföy yatırımına eşitti. Portföy yatırımı şu anda yabancı yatırımın en hızlı büyüyen kısmıdır. Dördüncüsü, DYY, portföy yatırımından daha az değişken olma eğilimindedir.
Yabancı yatırım arayan gelişmekte olan veya yükselen ekonomiler bu eğilimlerin farkında olmalı ve yabancı yatırımın tercih edilen seçimi DYY olsa da, portföy yatırımının çok daha büyük bir para havuzu olduğunu anlamalıdır.
Ancak portföy yatırımı, hem satıcı hem de alıcı açısından risk yönetimi gerektirir. Gelişmekte olan veya yükselen bir ekonominin finansal sermaye yatırımcılarına cazip risk ve getiri özellikleri sunabilmesi koşuluyla, portföy yatırımı bir yatırım sermayesi kaynağı olarak göz ardı edilmemelidir.
Sonuç olarak, yöneticiler, planlayıcılar ve yatırımcılar için iyi özsermaye riski ölçümlerine sahip olmak gereklidir. Öz sermaye maliyeti, yeni yatırım fırsatlarının değerlendirilmesinde ve kurulmuş iş projelerinin devam eden performansının değerlendirilmesinde önemlidir. Bu, özellikle BT sektörü ile ekonomik kalkınma arasındaki ilişkinin incelenmesinde öz sermaye riskinin anlaşılmasının yardımcı olduğu yeni ekonomi BT endüstrisinde geçerlidir.
Bu bölümün amacı, 19 ülkedeki 26 firmadan oluşan bir örneklem kullanarak küresel telekomünikasyon endüstrisi için öz sermaye maliyetini hesaplamaktır. Örneklemdeki şirketler, öncelikle www.adr.com telekomünikasyon veri tabanında yer almalarına ve makul bir piyasa verisi uzunluğuna (beş yıl) sahip olmalarına göre seçilir.
Nicel modelleme ve simülasyon teknikleri, örneklemdeki her ülkede telekomünikasyon endüstrisi için çeşitli risk ölçümlerini ve ilgili özsermaye maliyeti değerlerini tahmin etmek için kullanılır. Metodoloji, Sadorsky ve Sadorsky ve Henriques tarafından kullanılana benzer.
Risk önlemleri sistematik risk, toplam risk aşağı yönlü risk, pişmanlık ve risk altındaki değeri içerir. Bu risk önlemlerinin her birinin kısa bir tartışması sağlanmaktadır.
Daha sonra risk ölçümleri, örneklemdeki her şirket için küresel telekomünikasyon endüstrisinde öz sermaye maliyetini (risksiz oran artı risk ölçümü ve piyasa riski priminin çarpımına eşittir) hesaplamak için kullanılır. Her şirket için farklı özsermaye maliyeti değerleri karşılaştırılır ve karşılaştırılır. Ayrıca dünyanın benzer bölgelerindeki şirketlerle farklı özsermaye maliyeti değerleri arasında bir karşılaştırma yapılmaktadır.